SQL Server 2008: Sparse Columns

Makale

Merhaba,

K�saca, e�er bir alan (s�tun) i�erisindeki verilerin �o�unlu�unu NULL de�eri olu�turuyorsa, o zaman bu alanda veri tasarrufu sa�lamak i�in bu alan�n "Sparse" �zelli�ini etkinle�tirirsiniz. "Sparse" �zelli�i, bu alanda saklanacak olan NULL de�erleri i�in diskte daha az yer harcanmas�n� sa�layacakt�r.

Tabi bunun da bir bedeli vard�r, NULL olmayan alanlardaki veriler i�in harcanacak yer fazlala�acakt�r. Bu y�zden "Sparse" � kullanmak i�in akl�n�zda bulundurman�z gereken alt�n kural, bu �zelli�i kullanaca��n�z alandaki de�erlerin b�y�k �o�unlu�unun NULL olmas� gerekti�idir. Bu de�erler hakk�nda fikir sahibi olmak i�in a�a��daki �rnekleri inceleyebilirsiniz.

Her alan ve veritipinin de "Sparse" �zelli�i kullan�lamaz, buna a�a��daki �rnekten sonra de�inece�im.

Nas�l Kullan�l�r?

Bir alan� "Sparse" olarak belirlemek i�in ise CREATE TABLE veya ALTER TABLE komutlar�n� kullanmal�s�n�z. Bu komutlar�n SQL Server 2008 versiyonlar� hakk�nda daha fazla bilgi i�in buraya t�klay�n.

Misal olarak a�a��daki �rne�i uygulay�n:

CREATE TABLE SparseOlmayanTablo(a int, b int, c int, d int)
GO

CREATE TABLE SparseOlanTablo(a int, b int SPARSE, c int SPARSE, d int SPARSE)
GO

DECLARE @i int=0
WHILE @i < 100000
BEGIN
INSERT INTO SparseOlanTablo VALUES (@i,null,null,null)
INSERT INTO SparseOlmayanTablo VALUES (@i,null,null,null)
SET @i+=1
END

Yukar�daki i�lem tamamland�ktan sonra da, hangi tabloda ne kadar alan kullan�ld��n� belirlemek i�in a�a��daki sat�rlar� �al��t�r�n:

exec sp_spaceused SparseOlmayanTablo
exec sp_spaceused SparseOlanTablo

Bu iki komutu da �al��t�rd�ktan sonra, a�a��daki gibi bir sonu� g�rmeniz gerekiyor:

Resim 1

G�rd��n�z gibi, iki tablo ayn� alanlar� i�erse de, "Sparse" �zelli�ini kulland��m�z tablo di�er tabloya nazaran diskte %50 daha az yer kapl�yor.

"Sparse" �zelli�inin veri depolanmas�n� nas�l etkileyebilece�ini daha ayr�nt�l� bir �ekilde anlatabilmek i�in bir de �u �rne�e bak�n

�rnek: 2
Tablo isimlerinin sonunda "N" olan tablolara NULL de�erler koyaca��z, di�erlerine ise s�rayla bir say� kaydedilecek.

DROP TABLE SparseOlanTablo
GO

DROP TABLE SparseOlmayanTablo
GO

CREATE TABLE SparseOlanTablo(a int SPARSE)
GO

CREATE TABLE SparseOlanTabloN(a int SPARSE)
GO

CREATE TABLE SparseOlmayanTablo(a int)
GO

CREATE TABLE SparseOlmayanTabloN(a int)
GO

Yine bir �nceki �rnekteki WHILE d�ng�s�n� 3 kere kullan�n. Birinci seferde 1.000 kay�t girin. �kinci seferde 10.000 ve ��nc� seferde de 100.000 kay�t girin. (Not: Kendi yapt��m �rnekte, her yeni bir d�ng�ye ba�lamadan �nce tablolar�n i�ini bo�altt�m.)

DECLARE @i int=0
WHILE @i < 1000
BEGIN
INSERT INTO SparseOlanTablo VALUES (@i)
INSERT INTO SparseOlanTabloN VALUES (null)
INSERT INTO SparseOlmayanTablo VALUES (@i)
INSERT INTO SparseOlmayanTabloN VALUES (null)
SET @i+=1
END

Bunlar�n sonucu ise ald��m "data" alan�n�n (yani verilerin diskte ne kadar yer kaplad�klar�) de�erleri ��yle:

Sat�r Say�s�	SparseOlanTablo	SparseOlanTabloN	SparseOlmayanTablo	SparseOlmayanTabloN
1.000	24KB	16KB	16KB	16KB
10.000	232KB	120KB	136KB	136KB
100.000	2288KB	1144KB	1352KB	1352KB

G�rd��n�z gibi, "Sparse" �zelli�ini kulland��m�zda e�er tabloda hi� NULL de�er yoksa, o zaman bu bize k�rdan �ok zarar verecektir. 100.000 kay�t girildi�inde "Sparse" �zelli�ini kulland��m�z SparseOlanTablo isimli tablonun diskte kaplad�� alan 2.288KB, fakat "Sparse" �zelli�i kapal� olan tablo olan SparseOlmayanTablo isimli tablonun diskte kaplad�� alan ise 1.352KB. �kisinde de ayn� veriler var.

�imdi ba�ka bir �rnek daha yapaca��z. Bu �rnekte ise, SparseOlanTablo' daki verilerin %90' � NULL olacak, %10' u ise say�lardan ibaret olacak.

�rnek: 3
DROP TABLE SparseOlanTablo
GO

DROP TABLE SparseOlmayanTablo
GO

CREATE TABLE SparseOlanTablo(a int SPARSE)
GO

CREATE TABLE SparseOlmayanTablo(a int)
GO

DECLARE @i int=0
WHILE @i < 10000
BEGIN
INSERT INTO SparseOlanTablo VALUES (@i)
INSERT INTO SparseOlmayanTablo VALUES (@i)
SET @i+=1
END

Yukar�daki d�ng�yle birlikte, tablolar�m�za on bin kay�tl�k say� girmi� olduk. �imdi de doksan bin kay�tl�k NULL veri girece�iz.

DECLARE @i int=0
WHILE @i < 90000
BEGIN
INSERT INTO SparseOlanTablo VALUES (null)
INSERT INTO SparseOlmayanTablo VALUES (null)
SET @i+=1
END

Sat�r Say�s�	SparseOlanTablo	SparseOlmayanTablo
10.000 (Say�)	264KB	136KB
90.000 (NULL) + 10.000 (Say�)	1264KB	1352KB
900.000 (NULL) + 100.000 (Say�)	12576KB	13520KB

Bu �rneklerde hep "int" veritipini kulland�k. Unutmay�n ki, "Sparse" �zelli�inin kullan�m� de�i�ik veritiplerinin kullan�m�nda de�i�ik sonu�lar verecektir.

"Sparse" �zelli�ine SQL Server Management Studio ile Ula�mak

Bu �zelli�e, SQL Server Instance' lar�n�n y�netilmesi amac�yla kullan�lan SQL Server Management Studio (SSMS)' dan ula�mak i�in a�a��daki ad�mlar� izleyin:
- SSMS' i ba�lat�n,
- �al��ma yapaca��n�z SQL Server Instance' �na ba�lan�n,
- Object Explorer' dan ilgili veritaban�n�zdaki tablonuzu bulun ve �zerinde farenin sa� tu�ua t�klayarak "Design" se�ene�ini se�in,
- "Sparse" �zelli�ini (bkz Resim 2) a��lan penceredeki Column Properties' de bulacaks�n�z.

Resim 2

"Sparse" Kullan�m�n�n Tespiti

Bir tablodaki bir alan�n "Sparse" �zelli�inin kullan�l�p kullan�lmad��n� anlamak i�in ise a�a��daki komutu kullanabilirsiniz:

SELECT COLUMNPROPERTY(object_id('dbo.SparseOlanTablo'),'b','IsSparse')

E�er sonu� olarak "1" d�n�yorsa, o zaman sorgulad��n�z alan�n "Sparse" �zelli�i kullan�l�yordur.

"Sparse" �zelli�inin Kullan�m K�s�tlamalar�

Yukar�da de�inece�imi s�yledi�im gibi, "Sparse" �zelli�i her zaman ve her veritipi i�in kullan�lamaz. Mesel� �u veritipleri kullan�lan alanlarda "Sparse" �zelli�i kulln�lamaz: geography, geometry, image, ntext, text, timestamp, user-defined data type.

Bunlardan ba�ka, "Sparse" �zelli�i a��k oldu�unda, bu alan i�in bir "Default" de�er tan�mlanamaz. Bu alan bir "Rule" e ba�lan�lamaz. Bir "Computed Column" un, "Sparse" �zelli�i etkinle�tirilemez. "Sparse" �zelli�i a��k olan bir alan, bir "Clustered Index" veya bir "Unique Primary Key Index" in par�as� olamaz.

Bunlar gibi k�s�tlamalar ve "Sparse" �n hangi SQL Server teknolojileri ile kullan�labilece�i hakk�nda daha fazla bilgi i�in buraya y�klay�n.

Ekrem �nsoy

Makaleyi nas�l buldunuz?

Makaleyi nas�l buldunuz?
�ok K�t�		�ok Yararl�

G�r��leriniz : (opsiyonel)

SQL Server 2008: Sparse ColumnsPrint Versiyonu

SQL Server 2008: Sparse Columns

Print Versiyonu